مقدمه
وقتی درباره مزایای کارکنان صحبت می‌کنیم، معمولاً تصویری از کارمندی داریم که پشت میز نشسته، ایمیل سازمانی دارد و هر روز به پورتال داخلی شرکت دسترسی پیدا می‌کند. اما بخش بزرگی از نیروی کار در چنین شرایطی فعالیت نمی‌کند.
کارکنان کارخانه، فروشگاه، شعب، مراکز تماس، ناوگان حمل‌ونقل، انبارها، رستوران‌ها و تیم‌های خدماتی ممکن است بیشتر زمان کاری خود را خارج از دفتر بگذرانند. بسیاری از آن‌ها شیفتی کار می‌کنند، به ایمیل سازمانی دسترسی ندارند یا فرصت کافی برای بررسی پیام‌های منابع انسانی پیدا نمی‌کنند.
در چنین شرایطی، ارائه مزایا به‌تنهایی کافی نیست. کارکنان باید بتوانند مزایا را ببینند، درک کنند و بدون دردسر از آن‌ها استفاده کنند.
کارکنان غیراداری چه کسانی هستند؟
کارکنان غیراداری یا Deskless Employees، نیروهایی هستند که برای انجام کار خود به میز، لپ‌تاپ یا حضور دائمی در دفتر وابسته نیستند.
این گروه می‌تواند شامل افراد زیر باشد:
- کارکنان تولید و کارخانه
- نیروهای فروشگاهی و شعب
- رانندگان و پیک‌ها
- کارکنان انبار و لجستیک
- نیروهای خدمات و نگهداری
- کارکنان رستوران و هتلداری
- نیروهای پروژه‌ای و میدانی
- کارکنان مراکز تماس و پشتیبانی
این افراد ممکن است از نظر تعداد، بخش بزرگی از نیروی انسانی سازمان را تشکیل دهند؛ اما در بسیاری از برنامه‌های رفاهی کمتر دیده می‌شوند.
چرا برنامه‌های رفاهی برای کارکنان شیفتی کمتر استفاده می‌شوند؟
پایین بودن مشارکت کارکنان شیفتی همیشه به معنای بی‌علاقگی آن‌ها نیست. گاهی مشکل از نحوه طراحی و ارائه برنامه رفاهی است.
۱. اطلاع‌رسانی فقط از طریق ایمیل
اگر معرفی مزایا فقط از طریق ایمیل یا اینترانت انجام شود، بخشی از کارکنان هرگز پیام را نمی‌بینند. این مسئله در سازمان‌هایی که نیروهای عملیاتی یا فروشگاهی دارند، بسیار رایج است.
۲. دسترسی دشوار به سامانه‌ها
برخی کارکنان برای ورود به سامانه باید از کامپیوتر استفاده کنند یا مراحل طولانی ثبت‌نام را طی کنند. وقتی استفاده از مزایا پیچیده باشد، حتی مزایای ارزشمند هم بلااستفاده می‌مانند.
۳. زمان‌بندی نامناسب
ارسال پیام در ساعت اداری برای کارکنانی که شب‌کار هستند یا در شیفت فشرده فعالیت می‌کنند، لزوماً نتیجه خوبی ندارد. اطلاع‌رسانی باید با الگوی کاری گروه‌های مختلف هماهنگ باشد.
۴. نامرتبط بودن مزایا با نیاز واقعی
نیرویی که هر روز در مسیر رفت‌وآمد است، ممکن است بیشتر به تخفیف حمل‌ونقل یا خرید نیاز داشته باشد. برای یک نیروی کارخانه، کمک‌هزینه غذا، درمان یا خرید روزمره ممکن است ارزش بیشتری داشته باشد.
۵. احساس نادیده گرفته‌شدن
وقتی کارکنان عملیاتی احساس کنند برنامه‌های رفاهی فقط برای دفتر مرکزی طراحی شده‌اند، اعتماد و مشارکت آن‌ها کاهش پیدا می‌کند.
یک برنامه رفاهی فراگیر چه ویژگی‌هایی دارد؟
برنامه رفاهی فراگیر باید برای همه کارکنان قابل مشاهده، قابل فهم و قابل استفاده باشد؛ صرف‌نظر از محل کار، نوع قرارداد یا ساعت فعالیت.
دسترسی موبایلی
موبایل معمولاً ساده‌ترین و در دسترس‌ترین ابزار برای کارکنان شیفتی است. یک اپلیکیشن یا پنل موبایلی می‌تواند امکان مشاهده اعتبار، تخفیف‌ها، خدمات درمانی و اطلاعیه‌ها را فراهم کند.
ثبت‌نام ساده
فرآیند عضویت نباید به ایمیل سازمانی یا حضور در دفتر وابسته باشد. استفاده از شماره تلفن همراه، کد پرسنلی یا روش‌های ساده احراز هویت می‌تواند ورود کارکنان را آسان‌تر کند.
ارتباطات چندکاناله
برای رسیدن به همه کارکنان، بهتر است از ترکیبی از کانال‌ها استفاده شود:
- پیامک
- اعلان موبایلی
- پوستر و تابلوهای اطلاع‌رسانی
- گروه‌های داخلی سازمان
- جلسه‌های کوتاه ابتدای شیفت
- سرپرستان و مدیران خط
- بروشور یا راهنمای چاپی
محتوای کوتاه و کاربردی
کارکنان معمولاً فرصت مطالعه متن‌های طولانی را ندارند. پیام باید روشن باشد و سریع به سه سؤال پاسخ دهد:
- این مزیت چیست؟
- چه فایده‌ای برای من دارد؟
- چطور می‌توانم از آن استفاده کنم؟
انعطاف در استفاده
برنامه رفاهی باید با شیفت‌های مختلف، محل‌های کاری متفاوت و سبک زندگی متنوع کارکنان سازگار باشد. دسترسی ۲۴ساعته و امکان استفاده در خارج از محل کار، اهمیت زیادی دارد.
چه مزایایی برای نیروهای عملیاتی جذاب‌تر هستند؟
نیازهای کارکنان به صنعت، شهر، درآمد و شرایط کاری آن‌ها بستگی دارد؛ اما برخی مزایا معمولاً کاربرد بیشتری دارند:
- اعتبار خرید روزمره
- تخفیف فروشگاه‌ها و سوپرمارکت‌ها
- کمک‌هزینه غذا
- خدمات درمانی و بیمه تکمیلی
- تخفیف دارو و خدمات پزشکی
- حمایت از رفت‌وآمد
- خدمات اقساطی و خرید اعتباری
- برنامه‌های سلامت جسم و روان
- پاداش و قدردانی فوری
- مزایای مناسبتی و خانوادگی
نکته مهم این است که سازمان نباید فقط بر اساس حدس تصمیم بگیرد. نظرسنجی کوتاه و تحلیل داده‌های استفاده می‌تواند نشان دهد کارکنان واقعاً به چه خدماتی نیاز دارند.
نقش سرپرستان در افزایش مشارکت کارکنان
در بسیاری از محیط‌های عملیاتی، سرپرست نزدیک‌ترین کانال ارتباطی با کارکنان است. اگر سرپرستان اطلاعات کافی درباره مزایا داشته باشند، می‌توانند در ابتدای شیفت یا جلسات تیمی، خدمات را معرفی کنند و به پرسش‌های اولیه پاسخ دهند.
برای موفقیت این روش، باید:
- یک راهنمای کوتاه و ساده در اختیار سرپرستان قرار گیرد.
- پاسخ پرسش‌های پرتکرار آماده باشد.
- اطلاع‌رسانی به همه شیفت‌ها انجام شود.
- از سرپرستان به‌عنوان تنها کانال ارتباطی استفاده نشود.
- میزان مشارکت هر واحد به‌صورت منصفانه بررسی شود.
چطور موفقیت برنامه را اندازه‌گیری کنیم؟
صرفاً ارائه یک برنامه رفاهی به معنای موفقیت آن نیست. سازمان باید بررسی کند که کارکنان چقدر از خدمات استفاده می‌کنند.
شاخص‌های مهم عبارت‌اند از:
- نرخ ثبت‌نام کارکنان
- درصد فعال‌سازی حساب‌ها
- تعداد استفاده از هر مزیت
- تفاوت مشارکت بین شیفت‌ها
- تفاوت مشارکت بین شعب و سایت‌ها
- میزان استفاده کارکنان جدید
- رضایت کارکنان از خدمات
- کاهش پرسش‌ها و مشکلات تکراری
- ارتباط استفاده از مزایا با ماندگاری کارکنان
مقایسه این شاخص‌ها میان کارکنان اداری و عملیاتی می‌تواند نقاط ضعف برنامه را آشکار کند.
اشتباهات رایج در طراحی مزایای کارکنان شیفتی
برخی اشتباهات باعث می‌شوند بودجه رفاهی سازمان نتیجه مطلوبی نداشته باشد:
- طراحی برنامه فقط برای کارکنان ستادی
- وابستگی کامل به ایمیل و اینترانت
- ارائه مزایای زیاد اما پیچیده
- نادیده گرفتن تفاوت نیازهای شیفت‌ها
- اطلاع‌رسانی فقط در زمان راه‌اندازی
- نبود پشتیبانی سریع
- اندازه‌گیری نکردن نرخ استفاده
- یکسان فرض کردن همه کارکنان
برنامه رفاهی خوب الزاماً برنامه‌ای با بیشترین تعداد خدمات نیست؛ برنامه‌ای است که کارکنان بتوانند به‌راحتی از آن استفاده کنند.
جمع‌بندی
کارکنان شیفتی و غیراداری بخش مهمی از نیروی انسانی هر سازمان هستند. اگر مزایا فقط برای کسانی قابل دسترسی باشد که پشت میز می‌نشینند و ایمیل سازمانی دارند، بخشی از سرمایه‌گذاری رفاهی سازمان عملاً دیده نمی‌شود.
برای طراحی یک برنامه فراگیر، باید دسترسی موبایلی، ارتباطات چندکاناله، ثبت‌نام ساده، مزایای متناسب با نیاز واقعی و تحلیل مستمر داده‌ها را در نظر گرفت.
در نهایت، ارزش یک برنامه رفاهی به تعداد خدمات آن نیست؛ به تعداد کارکنانی است که واقعاً می‌توانند از آن استفاده کنند.
نتیجه‌ای که مدیران منابع انسانی باید به خاطر بسپارند
مزایایی که کارکنان نمی‌بینند، درک نمی‌کنند یا نمی‌توانند به‌راحتی استفاده کنند، در عمل بخشی از تجربه کارکنان نیستند.
نظرات و پرسش‌ها
در حال بارگذاری نظرات...